Αρετή Μακρολειβαδίτη

Ημερομηνία Δημοσίευσης: 16/01/2026

Του Αθανάσιου Ιορδανίδη

Αρετή Μακρολειβαδίτη: "Η ζωή δεν είναι μια αμιγώς μοναχική πορεία."

Η παράσταση Στον κύριο Τζέι (Calling Mr. J), μέσα από χιούμορ και σουρεαλισμό, θίγει θέματα διαταραχών αποπροσωποποίησης και αποπραγματοποίησης, διαταραχές αντίληψης για τις οποίες δεν γίνεται αρκετά λόγος, και για τις οποίες συχνά οι πάσχοντες αμφιβάλλουν, καθώς τείνουν να νιώθουν ότι ψεύδονται οι ίδιοι όταν τις βιώνουν. Οι διαταραχές αυτές κάνουν την πραγματικότητα να φαίνεται σαν ένα σουρεαλιστικό όνειρο και τον εαυτό να φαντάζει σκηνοθετημένος άτσαλα.

Η Αρετή Μακρολειβαδίτη, η οποία είχε την σύλληψη & την σκηνοθεσία του έργου "Στον κύριο Τζέι (Calling Mr. J)", μίλησε στο Thessaloniki City Guide για την παράσταση.

Το έργο περιγράφεται ως μια «σουρεαλιστική κατάδυση στην πραγματικότητα». Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για τη σύλληψη του «Κυρίου Τζέι» και τι συμβολίζει αυτό το πρόσωπο;

Η πραγματικότητα είναι μία έννοια που υπάρχει, χωρίς να φαίνεται και φαίνεται χωρίς να υπάρχει. Είναι κάτι που μας “προετοιμάζουν” να αντιμετωπίσουμε μεγαλώνοντας οι ήδη “μεγάλοι”, κι αυτοί ακόμα χωρίς να είμαστε σίγουροι ότι ξέρουν πώς είναι να είσαι ενήλικας, έμπειρος στη ζωή και ούτω καθεξής. Η αποπραγματοποίηση είναι μία διαταραχή αντίληψης, στην οποία το άτομο αισθάνεται πως η πραγματικότητα, το περιβάλλον είναι σαν ταινία, συμπεριφέρεται “ρομποτικά” και αισθάνεται πως είναι βαλτός κάπου, ότι όλα αυτά τριγύρω δεν συμβαίνουν.

Πάνω ακριβώς στην τομή των δύο παραπάνω γεννήθηκε το κείμενο αυτό. Εκεί που τα πράγματα μοιάζουν να μην αλλάζουν καθόλου, εκεί που αισθάνεσαι το ολόγραμμα του εαυτού σου, ο “κύριος Τζέι” είναι αυτή η φωνή που σε ξυπνάει, το “grip on reality”, αν θελετε. Ο σουρεαλισμός δεν γινόταν να λείψει. Τον ζούμε, εξάλλου, καθημερινά, διόλου ειρωνικά.

Η αρχική αφορμή, ο αρχικός “κύριος Τζέι” ίσως και να υπήρξε, και ίσως σήμερα να είναι αστερόσκονη, αλλά το σημαντικό, αυτό που θα ήθελα να κρατηθεί, είναι ότι οφείλουμε να επικοινωνούμε. Η ζωή δεν είναι μια αμιγώς μοναχική πορεία. Ας χρησιμοποιήσουμε τα χέρια και τη φωνή μας για να συνδεθούμε.

Η παράσταση πραγματεύεται την «αυτοεξαπάτηση». Γιατί πιστεύετε ότι ως κοινωνία έχουμε γίνει τόσο «καλοί» στο να λέμε ψέματα στον εαυτό μας;

Αναγκαζόμαστε πολύ συχνά να υποκύψουμε στον κομφορμισμό, να σταθούμε “στο ύψος των περιστάσεων”, να φορέσουμε το γενναίο μας χαμόγελο, σε διάφορα στάσδια της ζωής μας. Προσπαθούμε να φερθούμε φυσιολογικά και συγκρατημένα, και ίσως αυτό είναι το πρώτο και μεγαλύτερο, ανομολόγητο ψέμα που μοιραζόμαστε συλλογικά ως κοινωνία, αυτό του νορμάλ φερσίματος, και δεν μιλάω για τον αλληλοσεβασμό ή την ενεργητική ακρόαση, αλλά για την συμπεριφορά που ενέχει αυθορμητισμό, ειλικρινή κατάθεση συναισθημάτων, ακόμα και από την παιδική ηλικία.

Θυμηθείτε πόσες φορές μας είπαν όταν ήμασταν μικρά να μην κάνουμε αυτό, να μην είμαστε ζωηροί/ές, να μιλήσουμε έτσι ή αλλιώς, να μην βάλουμε το δάχτυλο στην σαντιγί, τόσα μη- και καθόλου εξηγήσεις.
Συνηθίσαμε να είμαστε τυπικοί και συγκρατημένοι και έτσι είμαστε και με τους εαυτούς μας, είτε χρειάζεται - στιγμιαία - είτε όχι. Και έτσι πολύ συχνά ο χρόνος περνάει από πάνω μας και αφήνει μόνο εκδορές και ερωτηματικά, όχι ουσιώδεις εμπειρίες και σταθερά βήματα.

Γιατί επιλέξατε τη φόρμα του μονολόγου για να αφηγηθείτε αυτή την ιστορία;

Η αρχική σκέψη ήταν αυτό το κείμενο να γίνει ένα διήγημα, μία αφήγηση στο χαρτί, αρχικά από εμένα για το χαρτί και τους κοντινούς μου ανθρώπους, ως κατάθεση εμπειριών και “πάμε παρακάτω”. Ο δεύτερος χαρακτήρας είναι ο κύριος Τζέι, ο οποίος όμως δεν εμφανίζεται και δεν ήμουν στην αρχή σίγουρη αν θα ήθελα να τον εμφανίσω. Κατέληξε μέχρι το τέλος αόρατος και κάπου εκεί κατάλαβα την πολυεπίπεδη σύνδεση που μπορεί να έχει με αυτό τον μυστήριο κύριο Τζέι κάποιος που θα δει το κείμενο αυτό να ζωντανεύει στη σκηνή. Είναι η εξομολόγηση ενός ανθρώπου σε πολλούς, οι οποίοι ενδεχομένως να έχουν τα ίδια βιώματα, αλλά επειδή ακριβώς είναι δύσκολο να μιλήσει κανείς για αυτά, τα φέραμε στη σκηνή, αυτή τη φορά με τη μορφή μονολόγου.

Οι εικόνες που γεννήθηκαν όσο γραφόταν το κείμενο, επίσης, όπως αυτή με το ψυγείο, στο οποίο υπάρχει έντονη δράση, αλλά και στην “φωλιά” (ένα κρεβάτι με τριγύρω παιχνίδια, τα οποία δεν μένουν στην θέση τους για πολύ) ήταν στοιχεία που θα ενίσχυαν το κείμενο πολύ περισσότερο από το αν αυτό παρέμενε στο χαρτί.

Και κάπως έτσι καταλήξαμε επί σκηνής.

Στην παράσταση ερμηνεύει η Λένια Κοκκίνου. Πώς δουλέψατε μαζί για να αποδώσετε τις εσωτερικές διακυμάνσεις του χαρακτήρα;

Η Λένια Κοκκίνου είναι ένας εξαιρετικά δοτικός και χαρισματικός άνθρωπος, με ψυχισμό κοντά στον δικό μου (ευτύχημα, ίσως) και φυσικά μία ικανότατη και εξίσου χαρισματική ηθοποιός, με ρεαλισμό και φαντασία μαζί. Δεν χρειάστηκε να της πω πολλά, ειλικρινά. Είχε ήδη καταλάβει σε βάθος τι θέλω να καταδείξω με αυτό το κείμενο και η καθοδήγησή μου υποκριτικά ήταν, αυτό που λέμε το “κέντημα”, χρειάστηκε δηλαδή μόνο να εξομαλύνω σημεία και να διορθώσω λεπτομέρειες.

Εκεί που επικεντρωθήκαμε, ειδικά στην αρχή και κλείνοντας τις πρόβες στο τέλος, ήταν η διαταραχή της αποπροσωποποίησης / αποπραγματοποίησης που διέπει ολόκληρη την παράσταση, αυτό το μεταιχμιακό στάδιο μεταξύ πραγματικότητας και πανικού / χασίματος, που αποτελεί και την αφετηρία των πραγμάτων. Δουλέψαμε με το σώμα και τις αισθήσεις αρκετά για να μπούμε και να κατακτήσουμε αυτή την ασταθή και επισφαλή κατάσταση, που ταράζει την καθημερινότητα του ατόμου εκτός σκηνής. Ήταν ένα στοίχημα που η Λένια το κέρδισε χωρίς καν να κοιτάξει τα νούμερα.

Η χρήση των strobe lights και της μουσικής φαίνεται να παίζει καθοριστικό ρόλο. Πώς λειτουργούν αυτά τα τεχνικά μέσα στην οικονομία της παράστασης;

Τα φώτα και η μουσική αποτελούν όντως ένα βασικό κομμάτι της παράστασης και κυρίως καταδεικνύουν την νοητική και ψυχολογική κατάσταση του επί σκηνής χαρακτήρα. Τα έντονα φώτα με strobe (που η χρήση του περιορίζεται σε κάποιες από τις σκηνές της παράστασης), σε συνδυασμό κάποιες φορές με την δυνατή μουσική, καταδεικνύουν την σύγχυση που επικρατεί, την αδυναμία λήψης αποφάσεων του χαρακτήρα, τις πάμπολλες προσλαμβάνουσες κατά την εφηβεία, την οργή της ίδιας της εφηβείας, ενισχύουν συνεπώς το σκηνικό αποτέλεσμα.

Μέσα στην παράσταση, πέρα από την μουσική του Moby που παραχωρείται δωρεάν σε καλλιτέχνες από το mobygratis.com, χρησιμοποιούμε και το υπέροχο τραγούδι “Letter to a love that should hace lasted long” του μουσικού σχήματος Eli and the Portraits, που πολύ ευγενικά μας παραχώρησαν. Είναι μια γλυκόπικρη, απελευθερωτική μπαλάντα που για μας δίνει τίτλους τέλους στην παράσταση ως ένα εμβατήριο αποδοχής του εαυτού ως έχει.

Ως παραγωγή της ομάδας «θέατρο εΦ», ποιο είναι το καλλιτεχνικό στίγμα που θέλετε να αφήσει η συγκεκριμένη παράσταση στη Θεσσαλονίκη;

Το “θέατρο εΦ” ιδρύθηκε το 2012 στην Θεσσαλονίκη και εδώ και πάνω από μία δεκαετία δραστηριοποιείται στην πόλη μας, και ενίοτε και στο εξωτερικό, με δράσεις, εργαστήρια, παραστάσεις και συμπεριληπτικά δρώμενα επικεντρωμένα στο σωματικό θέατρο. Όλοι μας έχουμε ως αφετηρία το σωματικό θέατρο και από εκεί έχουμε εξελίξει την πρακτική μας, ο καθένας και σε άλλα πεδία τέχνης, επιστρέφοντας πάντα στην έννοια της ομάδας, της αισθητηριακής εξερεύνησης και της επέκτασης των δυνατοτήτων του σώματος πέρα από τα στεγανά, τα καθημερινά.

Με την συγκεκριμένη παράσταση έχουμε την ανάγκη να πούμε τα πράγματα όπως έχουν, με θάρρος και αποφασιστικότητα. Η ομάδα στηρίζει τις επιλογές των μελών της προς πάσα καλλιτεχνική κατεύθυνση, μεγαλώσαμε μαζί μέσα από την ομάδα και το έργο αυτό, ακόμα κι αν το εφαλτήριό του ήταν κάποιο προσωπικό βίωμα, μιλάει για την σημαντικότητα του να στέκεσαι στα δυο σου πόδια και θαρρετά να ανοίγεις τα χέρια σου στον κόσμο, μειώνοντας τις νοερές αποστάσεις μεταξύ του σύμπαντος και της πραγματικότητας.

Οι σκέψεις γίνονται πράξεις και οι πράξεις μοιράζονται, επικοινωνούνται. Και αυτό είναι ένας από τους λόγους που κάνουμε θέατρο.

Ποια είναι τα μελλοντικά σας σχέδια;

Ελπίζουμε ο κύριος Τζέι να συνεχίσει το ταξίδι του εντός και εκτός Θεσσαλονίκης!

Στο άμεσο μέλλον ετοιμάζουμε μια αφηγηματική μουσική παράσταση για μικρά παιδιά με την ομάδα “θέατρο εΦ” και ένα πρωτοποριακό συμπεριληπτικό project, βασισμένο στην μύθο του Ορφέα. Πρόκειται για μία σύλληψη του Γιωργή Σφυρή (θέατρο εΦ) για καλλιτέχνες με και χωρίς οπτική αναπηρία. Θα είναι μία παράσταση που θα διαδραματίζεται εξ ολοκλήρου στο σκοτάδι, ένα αισθητηριακό ταξίδι στον μύθο και στην αποδοχή του σκοταδιού, οδηγούμενοι στο φως, νοητικά, ψυχικά, προχωρώντας. Ακολουθούμε τον Ορφέα στον Άδη και πάλι πίσω. Επιστρέφει διαφορετικός.

Άλλη μία κωμική παράσταση έρχεται στην σκηνή από τον Μάρτιο και μέσα στην χρονιά ξεκινάμε συναντησεις με παλιούς και νέους συνεργάτες, για όλων των ειδών τις παραστάσεις, το 2026 και το 2027 αναμένονται γεμάτα δουλειά, fingers crossed!

Πάντα να περιμένετε νέες παραστάσεις με την ομάδα αυτοσχεδιαστικού θεάτρου “Βολικό Λάθος”, για μια κωμική ανακούφιση τις καθημερινές!

Περισσότερες πληροφορίες για την παράσταση "Στον κύριο Τζέι (Calling Mr. J)"