Ημερομηνία Δημοσίευσης: 17/07/2026
Της δημοσιογράφου Εύας Μαρά
"Η Φωνή που υφαίνει φως"
"Εκεί όπου η φωνή γίνεται άνεμος και η λέξη νότα"
Μια φωνή με φτερά από μουσική και λέξεις, μια φωνή που κουβαλάει μέσα της όλη εκείνη την αρχαία δραματική ανάσα και το σύγχρονο μουσικό πάθος.
Μια λυρική φωνή που ζωγραφίζει με πινέλα και χρώματα μόνο και μεταμορφώνει την όπερα σε παραμύθι και την τέχνη σε γέφυρα ανάμεσα στις καρδιές και το χρόνο.
Από το Ηρώδειο και την Επίδαυρο μέχρι το Kennedy Center και τις παγκόσμιες αίθουσες μουσικής αλλά και τις σελίδες των μουσικών βιβλίων της τραγουδάει διεθνώς την Ελλάδα μυθική και ζωντανή γεμάτη έρωτες μνήμες και φτερουγίσματα ψυχής και ελευθερίας.
Σ' αυτή την εκ βαθέων συνέντευξή μας η φωνή της γίνεται λόγος και ο λόγος μελωδία.
Ας αφεθούμε στο μαγικό ταξίδι της.
Η φωνή σας κρατά το φεγγάρι της λυρικής ομορφιάς και τη φωτιά του δράματος. Πώς γεννιέται αυτή η σπάνια ισορροπία;
Νομίζω ότι γεννιέται ως κράμα ενός «δώρου» που δόθηκε, ενός ευαίσθητου και ρομαντικού ψυχισμού που προϋπήρχε, αλλά και άλλων επίκτητων στοιχείων, μιας γενικότερης κουλτούρας που διαμόρφωσε το «μέσα μου» και μιας τεχνικής που αποκτήθηκε και εξελίχθηκε συν τω χρόνω. Οι συνεχείς προκλήσεις στο μουσικό στίβο μέσα στα χρόνια ζύμωσαν όλα αυτά τα στοιχεία μαζί και έγιναν κάτι σαν ένα καινούργιο DNA που κυλά και αναπνέει μέσω της μουσικής μου ερμηνείας.
Από την όπερα μέχρι το μιούζικαλ, τη τζαζ και το έντεχνο τραγούδι. Ποιο το νήμα που συνδέει αυτά τα μουσικά σύμπαντα;
Αν ξεκινήσω από την έννοια του ίδιου του τραγουδιού που δομείται με μουσική και στίχους, θα έλεγα ότι, ως μουσική ερμηνεύτρια, λειτουργώ ως πομπός ενός λόγου που μεταφέρεται μουσικά, ανεξάρτητα από το αν αυτός ο λόγος μεταφέρεται με διαφορετική τεχνική κάθε φορά. Το νήμα λοιπόν, που συνδέει αυτά τα μουσικά σύμπαντα είναι ο λόγος. Οι διαφορετικές τεχνικές ως προς την τοποθέτηση της φωνής, που αποκτήθηκαν μέσα από τις σπουδές μου, με βοηθούν να προσαρμόζω τις ερμηνείες μου ανάλογα με το είδος της μουσικής που ερμηνεύω.
Αγαπώ όλα τα είδη εξίσου, με το έντεχνο και τη τζαζ γαλουχήθηκα από μικρό παιδί, το μιούζικαλ και την όπερα τα γνώρισα αργότερα, λατρεύω το μουσικό θέατρο σε όλες του τις μορφές. Είμαι τυχερή που έκανα το όνειρό μου πραγματικότητα, να μπορώ να συνδυάζω τεχνικές και να πειραματίζομαι με καινοτόμες μίξεις μουσικών στοιχειών που αγαπώ. Μπορώ να πω ότι αυτή η «τεχνική γνώση» μου χαρίζει ένα σημαντικό πλεονέκτημα στην εσωτερική μου ανάγκη να εκφραστώ ποικιλοτρόπως μέσω του τραγουδιού.
Με πολλές σπουδαίες συνεργασίες παγκοσμίως στο ενεργητικό σας, ποια υπήρξε η στιγμή από τα ταξίδια σας που νιώσατε, ότι η μουσική υπερβαίνει τα σύνορα και γίνεται καθολική γλώσσα; Ποια η πατρίδα της φωνής σας;
Σε γενικές γραμμές, η επιλογή ενός διεθνούς ρεπερτορίου, που είναι διαχρονικό και αγαπιέται παγκοσμίως, αυτομάτως καθιστά εύκολη την επικοινωνία. Στις περιπτώσεις που ερμήνευσα ελληνικό ρεπερτόριο στο εξωτερικό, η υποδοχή του κοινού, που δεν περιοριζόταν μόνο σε Έλληνες του εξωτερικού, ήταν θερμότατη, πέρα από κάθε προσδοκία.
Σε κάθε περίπτωση, η αίσθηση που βιώνω είναι ότι η μουσική είναι μία και αδιαίρετη, η μελωδία, η αρμονία, ο ρυθμός, η ενορχήστρωση, η ερμηνεία μαζί με τη συνολική δομή της κάθε παράστασης δονούν τις ψυχές των ανθρώπων κι ας είναι άγνωστη η «γλώσσα» του εκάστοτε τραγουδιού.
Η φωνή μου αποκτά «πατρίδα» ανάλογα με το τι ερμηνεύω και γιατί το ερμηνεύω, τα σύνορα ενός τραγουδιού ορίζονται από την ιδιαίτερη «παραστατική συνθήκη» στην οποία αυτό υπάρχει. Η ψυχή μου ωστόσο είναι πέρα για πέρα ελληνική, γι’ αυτό και η Ελλάδα υπάρχει πάντοτε, μοιραία και αβίαστα, κάθε φορά που τραγουδάω.
Ποια η πιο σκοτεινή πλευρά σας που έχει αποκαλύψει η μουσική;
Ο όρος «σκοτεινή πλευρά» δεν αγγίζει την ψυχοσύνθεσή μου, οπότε η μουσική δεν θα μπορούσε να αποκαλύψει κάτι αντίστοιχο με αυτή την έννοια.
Αν με τον όρο «σκοτεινός» εννοούμε προσωπικά «βυθίσματα» σε σκοτάδια εξ’ αιτίας καταστάσεων που προκαλούν πόνο ή θλίψη ή εσωτερική, ψυχολογική «πτώση», τότε θα έλεγα ότι, ναι, η μουσική έχει αποκαλύψει αυτό το «ιδιότυπο σκοτάδι» σε παράσταση που ήταν εμπνευσμένη από προσωπικό βίωμα πόνου, αλλά ήταν και η ίδια αυτή που «ξόρκισε» τον πόνο, λειτούργησε λυτρωτικά ως δημιουργική διέξοδος και βάλσαμο και φωτεινός οδηγός.
Από το Ηρώδειο μέχρι τις μεγάλες μουσικές αίθουσες της Αμερικής, πως ηχεί η ελληνική ψυχή μέσα σε διεθνή ακροατήρια;
Η δική μου ελληνική ψυχή λειτουργεί παντού το ίδιο, σε μικρές ή μεγάλες αίθουσες, με πολύ ή λίγο κόσμο, σε ελληνικό ή διεθνές ακροατήριο. Λειτουργεί με το ίδιο πάθος αλλά και την ίδια απλότητα, άλλοτε μεγενθυμένα θεατρικά και άλλοτε απόλυτα μινιμαλιστικά. Η πρόθεσή μου, με όποια έκφραση, μεγενθυμένη ή μινιμαλιστική, είναι να μπορέσω να μοιραστώ τη δική μου δόνηση ή αναγωγή με το εκάστοτε κοινό. Η ελληνική ψυχή μου δεν διαχωρίζει ακροατήρια σε εγχώρια ή διεθνή, απογυμνώνεται και ηχεί απαλλαγμένη από σκέψεις που μόνο θα δέσμευαν την καλλιτεχνική έκφραση με αγωνίες άνευ ουσίας. Ασφαλώς αυτό είναι απόρροια όλων των χρόνων που προηγήθηκαν , όλων των εμπειριών που με ωρίμασαν και έχτισαν μια καλλιτεχνική πορεία μέσα από την τέχνη που αγαπώ.
Ως συγγραφέας μουσικών βιβλίων (όπερας), πώς διαφέρει η πένα σας από τη φωνή σας;
Θεωρώ ότι η πένα μου στα συγκεκριμένα βιβλία, που είναι μεταφορές οπερών στα ελληνικά σε μορφολογική σύνδεση με το αρχαίο ελληνικό δράμα, δεν διαφέρει πολύ από τη φωνή μου, αντιθέτως, έχει μάλλον πολλές ομοιότητες με αυτή. Είναι σίγουρα μεγενθυμένα θεατρική, υπερ-κωμική, υπερ-δραματική, υπερ-σαρκαστική, γλαφυρή επίσης με έναν ποιητικό λυρισμό, αλλά και αφαιρετική σε σημεία, όπως οι παύσεις στο τραγούδι, που πολλές φορές κρύβουν όλη τη δύναμη του μουσικού λόγου.
Η επιθυμία μου και η πρόθεσή μου τόσο μέσω της φωνής μου, όσο και μέσα από την πένα μου, είναι η επικοινωνία σε επίπεδο εσωτερικής αναγωγής, ψυχικής ευφορίας και πληρότητας, γι’ αυτό και τα βιβλία μου έχουν χαρακτήρα τόσο εκπαιδευτικό, όσο και ψυχαγωγικό. Η πένα μου όπως και το τραγούδι μου δεν θα μπορούσαν να μην έχουν κάποιες ομοιότητες πιστεύω , διότι φέρουν και τα δύο τον ψυχισμό μου.
Τελικά η μουσική δύναται να σώσει ή να αλλάξει τον κόσμο; Ποια η κύρία αποστολή της και δη σε σκοτεινούς και δίσεκτους καιρούς;
Αν μου θέτατε αυτή την ερώτηση όταν ξεκινούσα, ίσως, υπό το πρίσμα ενός αθεράπευτου ρομαντισμού που με διακρίνει, να σας απαντούσα πως η μουσική θα μπορούσε να σώσει ή να αλλάξει τον κόσμο.
Τώρα όμως, η απάντηση είναι διαφορετική. Θεωρώ πως η μουσική δεν μπορεί να σώσει ή να αλλάξει τον κόσμο , όσο ο ρους της ιστορίας μοιάζει να ρυθμίζεται από συμφέροντα και από ισχυρούς, αλλοτριωμένους από τη δύναμη και την εξουσία.
Είναι όμως απολύτως, απολύτως απαραίτητη, απολύτως, απολύτως αναγκαία για τον άνθρωπο και την ανθρωπότητα που δοκιμάζεται από πολλά σκοτάδια. Η μουσική, όπως και όλες οι τέχνες μπορούν να παράξουν φως, μπορούν να λυτρώσουν, μπορούν να δείξουν δρόμους. Η δημιουργία ή η κοινωνία της μουσικής έχει τη δύναμη να δημιουργεί πλαίσια αισιόδοξα , έχει τη δύναμη να παρακινεί προς την ιδέα της αξίας της ζωής.
Η ιστορία το έχει αποδείξει.
Ο άνθρωπος αντιστάθηκε με τέχνη ουκ ολίγες φορές.
Η ζωή επικράτησε του θανάτου μέσα από την καλλιτεχνική έκφραση και δημιουργία. Απ’ την πιο πρόσφατη ιστορία θυμίζω τη χρυσή εποχή του μεσοπολέμου, όπου η μουσική δημιουργία άνθισε και μεγαλούργησε μετά τον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο, μετά το οικονομικό κραχ του 1929 στην Αμερική, μετά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο.
Γι’ αυτό ακριβώς το φως μιλάμε και στο πρώτο μέρος της παράστασης And all that Greek Jazz που παρουσιάζουμε από τον χειμώνα του 2025 και τώρα στην καλοκαιρινή εκδοχή της And all that Greek Jazzy Summer. Μέσα από το υπερατλαντικό ταξίδι της τζαζ που ξεκίνησε στην Αμερική και έφτασε γύρω στο 1920 και στην Ελλάδα, θυμίζουμε όλους αυτούς τους μουσικούς δημιουργούς που αντιστάθηκαν και γέννησαν φως πάνω στις στάχτες δύο παγκοσμίων πολέμων.
Αυτή η άνθιση, αυτή η ανεπανάληπτη μουσική δημιουργία μέσα σε δύσκολους καιρούς του παρελθόντος, αυτή η απαράμιλλη ομορφιά, αυτό το φως πρέπει να ενισχύει την πίστη μας για την αναγκαιότητα και τη δύναμη της μουσικής και της τέχνης γενικότερα και κυρίως να μας δίνει και την αντίστοιχη ελπίδα σήμερα. Τουλάχιστον.
Βιογραφικό Τζίνας Φωτεινοπούλου
Υψίφωνος, με ιδιαίτερες φωνητικές ποιότητες, έντονη σκηνική παρουσία και ένα ευρύ ρεπερτόριο από την όπερα και την οπερέτα ως το μιούζικαλ, τη τζαζ και το έντεχνο τραγούδι, ξενόγλωσσο και ελληνικό.
Σπούδασε κλασικό τραγούδι στο Ωδείο Αθηνών (υψίφωνος lyrico-spinto, δίπλωμα μονωδίας με άριστα παμψηφεί, τάξη Κικής Μορφονιού) και παραστατικές τέχνες (μουσική-υποκριτική-χορό, δίπλωμα ΒΑ Honors in Performing Arts /ειδίκευση σε μιούζικαλ και τζαζ) στο Middlesex University του Λονδίνου. Είναι επίσης πτυχιούχος ελληνικής φιλολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών (τμήμα Μεσαιωνικών και Νεοελληνικών σπουδών).
Συνεργάζεται ως σολίστ με συμφωνικές ορχήστρες και μικρότερα μουσικά σύνολα σε θέατρα και μουσικές σκηνές εντός και εκτός Ελλάδας (ενδεικτικά: Μικρό θέατρο Επιδαύρου, Ηρώδειο, Ρωμαϊκή αγορά Δελφών, Kennedy Centre Washington).
Έχει πρωταγωνιστήσει σε πολυάριθμες παραγωγές της Εθνικής Λυρικής Σκηνής (οπερέτα, όπερα, σύγχρονη όπερα, όπερα για παιδιά) του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών και του Φεστιβάλ Αθηνών. Ενδεικτικές στιγμές καλλιτεχνικής πορείας:
Το 2012 πρωταγωνίστησε ως Βιβίκα στο ΜΜΑ στην οπερέτα του Θεόφραστου Σακελλαρίδη «Ο Βαφτιστικός» σε σκηνοθεσία Βασίλη Παπαβασιλείου. Το 2015 πρωταγωνίστησε στην όπερα του Τσέχου συνθέτη Λέος Γιάνατσεκ «H πονηρή αλεπουδίτσα», στην αναβίωση της θρυλικής παραγωγής του Ντείβιντ Πάουντνυ από τη σκηνοθέτη και χορογράφο Ελαίην Τάυερ Χωλ (ΕΛΣ, θέατρο Ολύμπια). Το 2017 πρωταγωνίστησε ως Μουζέττα (όπερα «Μποέμ») στο Περμ (Ρωσία) υπό τη διεύθυνση του Θεόδωρου Κουρεντζή.
Το 2018 πρωταγωνίστησε στην Εθνική Λυρική Σκηνή στην όπερα «Ζ» του Μηνά Μπορμπουδάκη σε σκηνοθεσία Κατερίνας Ευαγγελάτου, ενώ το 2019 στην όπερα για παιδιά «Η πριγκίπισσα και το μπιζέλι» του Έρνστ Τοχ και στην όπερα «Έντα Γκάμπλερ» του Γιώργου Δούση. Τα Χριστούγεννα του 2017 και 2018 συνεργάστηκε με την ορχήστρα Johann Strauss Ensemble στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών υπό τη διεύθυνση του μαέστρου Russell McGregor.
Παλαιότερα, μεταξύ άλλων, ερμήνευσε τον ύμνο των Special Olympics στην τελετή έναρξης των αγώνων (2004), πρωταγωνίστησε στην τελετή αναβίωσης των πρώτων σύγχρονων Ολυμπιακών Αγώνων (Παναθηναϊκό Στάδιο, 2013) και στην ιστορικής σημασίας συναυλία «Όλη η Ελλάδα για το Μίκη», παρουσία του Μίκη Θεοδωράκη, ο οποίος διηύθυνε μέρος της συναυλίας(Παναθηναϊκό Στάδιο, Ιούνιος 2017).
Την περίοδο 2020-2022 ξεκίνησε να μεταγράφει σε μουσικο-θεατρικές διασκευές τις όπερες του ιταλού συνθέτη Τζάκομο Πουτσίνι, τις οποίες και μετέφερε σε audio book από τις εκδόσεις «άπαρσις» και με την υποστήριξη του ΥΠΠΟΑ (Απρίλιος 2021: όπερα «Τουραντότ», Δεκέμβριος 2022: όπερα «Μανόν Λεσκώ»). Και τα δύο βιβλία έλαβαν διακρίσεις και βραβεύθηκαν από το «Διεθνές Μουσικό Σωματείο Gina Bachauer» στην κατηγορία «καλύτερο παιδικό βιβλίο» για τη χρονιά 2023. Από το 2005 γράφει και επιμελείται κείμενα μουσικο-θεατρικών παραγωγών. Το 2008 ίδρυσε το «Στέκι μελέτης-μόρφωσης-πολιτισμού» στη Νέα Σμύρνη και το ωδείο «Ευμέλεια».
